കൃഷ്ണനെ നേരിട്ടോ അതോ രാധയിലൂടെയോ ആരാധിക്കുന്നതാണോ നല്ലത്?

[Translated by devotees]

[മിസ്. ലക്ഷ്മി ത്രൈലോക്യ ചോദിച്ചു: പാദനമസ്കാരം സ്വാമി, രാധാ റാണിയുടെ പാദങ്ങൾ അമർത്തുന്ന ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ഞങ്ങൾ കാണുന്നു. കൃഷ്ണനെ നേരിട്ടോ രാധയിലൂടെയോ ആരാധിക്കുന്നതാണോ നല്ലത്?]

സ്വാമി മറുപടി പറഞ്ഞു:- ഏകഭക്തിർ വിശിഷ്യതേ— ഗീത (Ekabhaktir viśiṣyate— Gita). ഇതിനർത്ഥം നിങ്ങൾ ഒരു ദൈവത്തിൽ മാത്രം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കണം, അല്ലാതെ മറ്റാരിലും അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊന്നിലും അല്ല എന്നാണ്. സൂര്യപ്രകാശം ലെൻസിലൂടെ കടന്നുപോകുകയും പരുത്തി (cotton) കത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുമ്പോൾ, ലെൻസിന് കോട്ടൺ കത്തിക്കാൻ കഴിയില്ല. നിങ്ങൾ സൂര്യനിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ പോലും, സൂര്യന്റെ ഭൂഗോളം നിഷ്ക്രിയമായതിനാൽ (inert) ഒന്നും സംഭവിക്കുന്നില്ല. എന്നാൽ ദൈവം നിഷ്ക്രിയനല്ല. നിങ്ങൾ ദൈവത്തെ അവഗണിക്കുകയും മറ്റുള്ളവരിൽ അല്ലെങ്കിൽ ദൈവത്താൽ പ്രകാശിതമായ മറ്റ് കാര്യങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെങ്കിൽ, അതിനർത്ഥം ദൈവത്തിലുള്ള നിങ്ങളുടെ ഏകാഗ്രത പൂർണമല്ല എന്നാണ്. നിങ്ങളുടെ ദയയോടുള്ള വിവരത്തിനായി (For your kind information), നിങ്ങൾ കൃഷ്ണനെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ രാധയെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നുള്ളൂ, അവളെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ അല്ല. ഏകമേവാദ്വിതീയൻ ബ്രഹ്മാ — വേദം (Ekamevādvitīyaṃ Brahma— Veda), സർവ്വജ്ഞനും സർവ്വശക്തനുമായ ഒരേയൊരു ദൈവം മാത്രമേയുള്ളൂ എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഭക്തൻ ഒരൊറ്റ ബിന്ദുവിൽ (single point) ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കണമെന്നും മറ്റ് ബിന്ദുക്കളിലേക്കുള്ള വഴിതിരിച്ചുവിടൽ സ്ഥിരമായ വിശ്വാസത്തിന്റെ അഭാവത്തെ കാണിക്കുമെന്നും ഗീത പറയുന്നു (വ്യവസായാത്മിക....— ഗീത, Vyavasāyātmikā….— Gita).